İhlas Haber Ajansı (İHA) finans servisinin derlediği verilere göre ve Çukurova Bölgesinde yer alan, zengin biyoçeşitliliğiyle öne çıkan Akyatan Lagünü'nde insan faaliyetlerinden kaynaklanan baskılar her geçen gün artıyor. Bölgedeki yoğun tarım faaliyetleri sonucunda drenaj kanalları aracılığıyla taşınan kimyasallar, azot ve fosfor yükü su ekosistemini tehdit ediyor. Yürütülen bilimsel çalışmalarda kirlilik düzeyi fizikokimyasal ve mikrobiyolojik açıdan detaylı olarak inceleniyor.

Akyatan Lagününde Tarımsal Kirlilik ve Oksijen Tükenmesi Alarmı — fotoğraf 1
Türkiye'nin en büyük lagünü akyatan'da tarımsal kirlilik ve aşırı organik yük nedeniyle ekosistem tehdit altında Kaynak : İhlas Haber Ajansı

Kendi Kendini Besleyen Kirlilik Süreci

Çukurova Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesinden öğretim üyesi Prof. Dr. Fatma Çevik, lagünün mevcut durumunun kaygı verici boyutlara ulaştığını ifade etti. Gölün sığ yapısının besin girdisi nedeniyle su içi bitkilerinin aşırı çoğalmasına yol açtığını belirten Çevik, bitkilerin dibe çökerek ayrıştığını ve dışarıdan yeni kirletici gelmese dahi gölün kendi kendini besleyen bir kirlilik sürecine girdiğini vurguladı.

Akyatan Lagününde Tarımsal Kirlilik ve Oksijen Tükenmesi Alarmı

Geceleri Oksijen Seviyesi Sıfıra Düşüyor

Lagündeki kimyasal süreçlerin su canlıları için büyük risk oluşturduğunu aktaran Prof. Dr. Çevik, aşırı organik madde ve bitki popülasyonu yüzünden dengenin bozulduğunu kaydetti. Gündüzleri fotosentez nedeniyle yüksek oksijen ölçülürken geceleri oksijen seviyesinin sıfıra indiğini dile getiren Çevik, su bitkilerinin üzerinde özellikle yavru balık ölümlerine rastlandığını ve hızlı sığlaşmanın en büyük sorunlardan biri olduğunu belirtti.

Akyatan Lagününde Tarımsal Kirlilik ve Oksijen Tükenmesi Alarmı

Doğa Temelli Çözüm Vurgusu

Lagün sistemlerinde mikroplastik araştırmalarının da sürdürüldüğünü belirten Çevik, Milli Parklar ile Tarım ve Orman Bakanlığının koruma çabalarına dikkat çekti. Prof. Dr. Sadık Dinçer’in yürütücülüğünde sürdürülen proje ile kirlilik düzeyinin belirlendiğini ve doğa temelli çözümlerin araştırıldığını ifade eden uzmanlar, sucul ekosistemlerin titizlikle korunması gerektiğinin altını çizdi.

Akyatan Lagününde Tarımsal Kirlilik ve Oksijen Tükenmesi Alarmı

Uzman Görüşü / Editör Yorumu

Sulak alanlar ve lagünler, yüksek biyolojik üretkenlikleri sayesinde hem yerel ekosistemler hem de göçmen kuşlar için hayati birer yaşam alanı oluşturur. Tarımsal akışlar ve evsel atıklar nedeniyle suya karışan aşırı azot ve fosfor, ötrofikasyon adı verilen süreci tetikleyerek sudaki oksijenin tükenmesine ve su altı yaşamının olumsuz etkilenmesine yol açmaktadır.